Samen in beweging: hoe kinderen ouderen met dementie activeren
Mensen met dementie gaan geestelijk achteruit. Dit uit zich onder andere in langzamer denken, spreken en handelen. Vaak nemen zij minder initiatief en zitten ze steeds vaker stil. Juist bewegen is voor deze doelgroep erg belangrijk, omdat het de doorbloeding van de hersenen stimuleert en kan helpen de geestelijke achteruitgang te vertragen. Daarnaast heeft bewegen ook fysieke voordelen: mensen met dementie hebben minder lichamelijke beperkingen en lopen een kleiner risico op vallen wanneer ze (voldoende) bewegen.
Uitdaging: bewoners in beweging krijgen
Wanneer je een woonzorgcentrum binnenloopt, zie je veel bewoners (met dementie) slapend in hun stoel zitten. Het is vaak lastig om hen in beweging te krijgen. De één is moe, de ander heeft geen zin en weer iemand anders geeft aan geen tijd te hebben. Het blijft een uitdaging om bewoners te motiveren om deel te nemen aan een activiteit. Zodra ze eenmaal bezig zijn, vinden ze het vaak erg leuk, maar de stap om in beweging te komen is groot. Uit gesprekken met woonzorgcentra blijkt steeds weer dat ouderen het enorm waarderen wanneer kinderen langskomen, bijvoorbeeld tijdens Sint Maarten. Daarom wilden we onderzoeken of we met behulp van kinderen bewoners actiever konden maken.
Start van de pilot in Zuidlaren
In januari 2023 startte de buurtsportcoach in Tynaarlo een pilot van zes bijeenkomsten bij woonzorgcentrum De Mozaïek in Zuidlaren, in samenwerking met basisschool De Schuthoek. Tijdens deze pilot kwam een groep kleuters naar het woonzorgcentrum om samen met de bewoners te bewegen. De lessen werden verzorgd door de buurtsportcoach en stonden in het teken van samen bewegen en samenwerken.
Opzet en invulling van de lessen
Elke bijeenkomst kende een vaste opbouw, met een herkenbaar begin- en eindmoment. Er werd altijd gestart en afgesloten met hetzelfde liedje, wat zorgde voor herkenning en structuur voor zowel de kinderen als een deel van de bewoners. Tijdens de lessen werd gebruikgemaakt van eenvoudig materiaal, zoals ballonnen, pittenzakjes, sjaaltjes, balletjes en hoepels.
Er werden diverse oefeningen gedaan die gericht waren op fijne motoriek, beweeglijkheid en samenwerking, zowel voor de kinderen als voor de ouderen. De interactie tussen de kinderen en de bewoners was bijzonder om te zien: bewoners werden alerter, actiever en genoten zichtbaar. Wanneer de aandacht van een bewoner verslapte, wisten de kinderen hen vaak weer te betrekken bij de activiteit.
Vooraf gaven sommige bewoners aan niet mee te kunnen doen, om verschillende redenen. Toch bleek dat zodra de kinderen er waren, zij vaak enthousiast meededen, bijvoorbeeld door fanatiek een ballon over te spelen.
Evaluatie en voortzetting van het project
Na afloop van de pilot is het project geëvalueerd. Alle betrokken partijen gaven aan het project waardevol te vinden en graag door te willen gaan. De Mozaïek gaf aan dat de bewoners veel baat hebben bij deze activiteiten. Basisschool De Schuthoek zag eveneens het belang van de samenwerking en gebruikte het project binnen het onderdeel burgerschap.
Structurele samenwerking en uitbreiding
Het project keert inmiddels jaarlijks terug. Naast de kleuters van De Schuthoek komen ook de kleuters van Jonglaren maandelijks naar De Mozaïek. Sinds september 2025 draaien De Mozaïek en de scholen het project volledig zelfstandig.
Inmiddels wordt het project ook uitgevoerd in Eelde, bij woonzorgcentrum De Symphonie in samenwerking met De Westerburcht, en in Vries, bij woonzorgcentrum Kornoeljehof in samenwerking met De Holtenhoek. Er wordt onderzocht of het project verder kan worden uitgebreid binnen de gemeente.
Blijf op de hoogte van ontwikkelingen
Wil jij altijd op de hoogte blijven van het laatste nieuws, de ontwikkelingen en evenementen op het gebied van sport en bewegen in Drenthe?
Schrijf je dan nu in voor onze nieuwsbrief! Ontvang regelmatig updates rechtstreeks in je inbox, zodat je nooit meer iets mist!
Bedankt voor je interesse in SportDrenthe! We staan klaar om al je vragen te beantwoorden en je te helpen bij alles wat met sport en beweging te maken heeft. Vul het onderstaande formulier in en we nemen zo spoedig mogelijk contact met je op.